Armoede kost je je gezondheid

De jongste Algemene Vergadering van de BMLIK werd afgesloten door een lezing van professor Sara Willems van UGent over de impact van armoede op de gezondheid. Om ziek van te worden.

Mooi was het niet, wat de professor te vertellen had, maar des te interessanter. Er zijn namelijk belangrijke verschillen in gezondheid tussen de diverse sociale groepen in de maatschappij. Geloof het of niet: opleidingsniveau, inkomensniveau en etnische achtergrond zijn bepalend voor een betere of minder goede gezondheid. De verschillen beginnen al van vóór de geboorte. Zwangere vrouwen in armoede met een lager opleidingsniveau gaan minder vaak naar de dokter, wat een invloed heeft op het geboortegewicht en op het aantal vroegtijdige geboortes. Die trend zet zich door tot op latere leeftijd. De opleiding van het kind heeft opnieuw invloed, kinderen in het aso eten gezonder dan die uit het bso. Het aantal mensen met een verhoogd risico op armoede en – daarmee gerelateerd – verhoogde ziektelast en vroegtijdig overlijden is aanzienlijk (en lijkt toe te nemen).

Depressies
Sociale mechanismen veroorzaken een aantal van de verschillen in gezondheid tussen sociale groepen. Meer blootstelling aan gezondheidsrisico’s, levensloopeffecten, inkomensongelijkheid, stigmatisering, minderwaardigheid en de gevolgen van ziekte dragen daartoe bij. Minder gezond eten, roken, alcohol, een woning van ontoereikende kwaliteit en/of gebrek aan comfort… Bovendien heeft het besef dat je onderaan op de sociale ladder staat, evengoed invloed op je gezondheid. Depressies zijn daar maar een voorbeeld van. Het houdt mensen algemeen tegen om naar de dokter te stappen.

Onkelinx
Wat betreft de prijs van een doktersbezoek scoort ons land slecht. Bij de dokter enkel het remgeld betalen zou als basissysteem kunnen helpen. Nu is dat enkel mogelijk voor de laagste sociale klassen, terwijl iedereen er baat bij zou hebben. Niet elke dokter doet hier aan mee, en bovendien kan men er zich voor schamen omdat men in sommige huisartsenpraktijken moet betalen aan de balie (waar de wachtzaal meestal is) en iedereen die er aanwezig is kan meeluisteren. Minister van Volksgezondheid Laurette Onkelinx (2007-2014) wou deze maatregel niet doorvoeren. “Mensen moeten zich er bewust van blijven hoeveel een doktersbezoek effectief kost” was haar uitleg. Maar net vanwege dat besef gaan mensen niet of te laat naar de dokter.

Boter bij de vis
De artsen zelf zijn meestal opgegroeid in de middenklasse of hogere klasse, zij moeten leren zich in te leven in de minder begoede klasse.

Een getuigenis van iemand uit de BMLIK: “Als ik naar het ziekenhuis ga, is het eerste wat ze vragen “Heb je hier schulden?”, in plaats van “Wat scheelt er?” Ze bekijken je altijd scheef. Ik ben een alleenstaande vader die om 3 uur ‘s nachts een zwaar hartinfarct kreeg. Na vijf uur pijn lijden strompelde ik naar het wijkgezondheidscentrum, dat om 8 uur open was. Aan de balie vertelde de medewerkster dat ik mij eerst moest uitschrijven in mijn oude wijkgezondheidscentrum en me dan kon inschrijven in haar centrum. Ik zei dat ik stervende was. Er was wat paniek en voor één keer mocht ik bij een dokter langs, die een cardiogram nam. De ziekenwagen werd opgeroepen en ik kwam op de spoedafdeling terecht. Ze hebben me direct geopereerd. Ik ben werkloos en moest daarom een attest van arbeidsongeschiktheid laten invullen door mijn huisarts. Op eigen kracht (ik ben alleenstaande en hartpatiënt) ging ik naar mijn oude wijkgezondheidscentrum. Daar kreeg ik te horen dat mijn huisarts geen consultaties meer deed omdat ze zwanger was. “We laten de brief invullen, de dokter zal je morgen bellen en we sturen je brief op”. Na een week was er nog geen telefoon of brief. Weer naar het wijkgezondheidscentrum en, ja hoor, daar was mijn brief. Naar het ziekenfonds waar ik voor gesloten deuren stond (er zijn maar drie voormiddagen zitdag). ’s Anderendaags terug naar daar, brief afgegeven. Een week later kreeg ik een brief waarin stond dat 10% werd ingehouden op de ziekte-uitkering omdat ik het attest van arbeidsongeschiktheid twee dagen te laat had ingediend. Om het verhaal kort te maken ben ik ondertussen al vijf keer naar het ziekenfonds geweest, drie keer naar andere instanties…
Hou deuren open en werk minder op afspraak. Procedures en sancties zijn ten koste van de kansarme. Het raakt mijn beschadigde hart.”

Het is niet voldoende de dingen vast te stellen. Het beleid, de prof, de onderzoekers, de medewerkers aan de balies, de kansarmen doen er goed aan in dialoog te blijven gaan. Laat de dingen die overbodig zijn achterwege, wees creatief in verandering, streef naar het dichten van de kloven voor een menswaardig bestaan voor iedereen…

Franky en Vanessa

Kerstboodschap Jong Gent in Actie vraagt aandacht voor de woonnood van jongeren

20161223_111746

KERSTBOODSCHAP JONG GENT IN ACTIE
Jong Gent in Actie vraagt aandacht voor de woonnood van jongeren

De SupercooleWoonActieGroep (#SWAG) van Jong Gent in Actie vraagt dringend aandacht voor de woonproblematiek van Jongeren in Armoede.

In de jongerenwerking komen pijnlijke problemen aan bod: “Veel jongeren wonen niet op een vaste plaats, omdat het niet lukt om een eigen woning te vinden. Van de ene hotel vriend naar de andere brengt veel stress met zich mee, en je zit voortdurend met de schrik op straat te belanden. In de nachtopvang voelen we ons niet op ons gemak en je kan er niet elke nacht terecht.”

“Zonder diploma vind ik geen werk en dan val je uit de boot. Wij met een leefloon kunnen ons enkel krotten permitteren.” Een betaalbare huurwoning vinden is moeilijk en gaat gepaard met veel discriminatie: “Vele studio’s zijn voor studenten. Op andere plekken staat al duidelijk “Geen OCMW” op het zoekertje vermeld.”

Laagste inkomens en uitkeringen onder de armoedegrens zijn een deel van het probleem. “Vaak komen we terecht in woningen van een slechte kwaliteit. En betalen we veel te veel. Soms houden we aan het einde van de maand geen geld meer over om eten te kopen.”

De jongeren stellen vier eisen
1. Verhoging van het leefloon en de laagste inkomens
2. Kostendelend samenwonen met behoud van leefloon
3. Leegstand maximaal gebruiken door een wettelijk kader voor kraken
4. Maximum huurprijzen of richthuurprijzen

Op 30 november ging een aantal jongeren in gesprek met Schepen Tom Balthazar en Schepen Rudy Coddens om de hoogdringendheid van de problematiek aan te kaarten. Op 8 december waren we te gast op het kabinet van minister Homans om te conceptnota private huur mee te bespreken. Daar legden we de nadruk op het belang van een goed geregelde huurwaarborg.

De woonnota van Jong Gent in Actie en andere jongerenwerkingen van armoedeverenigingen, legt de vinger op de woonnoden van jongeren in armoede en reikt een aantal mogelijke oplossingen aan.

Ons blogartikel in het kader van de campagne van het Netwerk Tegen Armoede, investeren in wonen vind je hier.

We vragen de beleidsverantwoordelijken om de woonnood van jongeren als prioriteit aan te pakken.

Prettige feestdagen,
Van de jongeren van Jong Gent in Actie

Jong Gent in Actie vraagt goed geregelde huurwaarborg

Op 8 december was Jong Gent in Actie, samen met het Netwerk tegen Armoede en een aantal mensen van ‘Onder Dak’ in Sint Truiden te gast op het kabinet van minister Homans. Het gesprek kwam er naar aanleiding van de conceptnota private huur. Onze voorbereiding focuste op een goed geregelde huurwaarborg:

1. Eigenaars willen vaak niet verhuren aan mensen met een leefloon. Dus we vinden het heel belangrijk dat de huurwaarborg anoniem kan geregeld worden, zonder dat het duidelijk is dat je erbij geholpen wordt. Dat lijkt ons noodzakelijk om discriminatie tegen te gaan.
Er zijn vaak veel kandidaten voor een huis. Daarom is het belangrijk dat een huurwaarborg snel kan komen. En omdat het anders duidelijk wordt dat je geholpen wordt.

2. We vinden dat iedereen ergens moet kunnen wonen en dus geholpen moet kunnen worden. Dat genoeg mensen recht hebben op een huurwaarborg vinden we dus heel belangrijk. En niet aan teveel voorwaarden moeten voldoen. Soms worden we nu gevraagd om te tonen dat we werk zoeken op momenten dat we dakloos zijn. Maar als je dakloos bent, heb je te veel zorgen aan je hoofd om te werken. Je slaapt moeilijk, je weet niet waar je de volgende nacht zal slapen… Het is een voortdurende stress. We willen heel graag werken, maar een huis hebben is de eerste zorg.

3. Als de huurwaarborg een lening is, moet het afbetalingsplan haalbaar zijn. Nu komen vele jongeren niet rond met hun inkomen, is er soms geen geld meer voor eten. Dat kan niet de bedoeling zijn.

Meer lezen? Klik op woonnota jongeren.